czwartek, 17 grudnia 2020

Przysłowia ludowe okresu Bożego Narodzenia

 


    Potocznie przysłowia nazywane są mądrością narodów. Dawniej pełniły funkcje społeczne, przekazywały potomnym zbiorowe doświadczenia pokoleń, narzucały zgodne z tymi doświadczeniami reguły postępowania. Innym wyróżnikiem przysłów jest ich moralny, pouczający sens z reguły podają jakąś radę lub przestrogę. Typowe przysłowia mają zwykle formę zdania lub kilku zdań. Źródła przysłów są różnorodne, wiele przysłów wiąże  się ze znanymi postaciami lub wydarzeniami historycznymi. Niewyczerpanym źródłem przysłów była i jest codzienna praktyka życiowa, obserwacja świata i przyrody. Najczęściej przy ustalaniu dat posługiwano się kalendarzem kościelnym przyporządkowującym poszczególne dni roku świętym patronom. Aktualność przysłów we współczesnym świecie może budzić wątpliwości, część z nich podaje wskazówki mało precyzyjne lub wzajemnie się wykluczające.

    W czasach telewizji, komputerów i sztucznych satelitów któż z nas patrzy jeszcze w niebo, aby przewidywać pogodę lub ustalać inne sprawy. Niezależnie od naszych osobistych przekonań warto znać i szanować dziedzictwo polskiej kultury, której jesteśmy spadkobiercami.


ADWENT:

- W adwenta spoczywa ziemia święta

- Kto ziemię w adwent pruje, ta mu trzy lata choruje

- Kto się zaleca w adwenta, ten będzie miał żonę na święta

 

Św. BARBARA:

- Barbara mrozi, Mikołaj lód zwozi

- Niechaj każdy pamięta: jaka Barbara, takie święta

- Barbara święta o górnikach pamięta

 

Św. MIKOŁAJ

- Na Mikołaja porzuć wóż, a zaprząż sanie

- Święty Mikołaju, wewiedź nas do raju: daj nam tyle złota, ile mamy błota

- Alboć wezmę, albo daj: tak kazał święty Mikołaj

 

WIGILIA, ADAM I EWA:

- Jaka Wigilia, taki styczeń

- Jeżeli na Wigilię jasno, to w stodole ciasno

- Jakiś we Wiliją, takiś cały rok

 

BOŻE NARODZENIE, GODY:

- Na Boże Narodzenie masz lutego widzenie

- Gdy się Chrystus przed pełnią rodzi, w następny rok urodzaj dogodzi

- Jeśli śnieg, gdy Bóg się rodzi, owoc bardzo się obrodzi

wtorek, 15 grudnia 2020

Ciekawostki o książkach

 

 

1. Najgrubsza oprawiona książka.

    Liczy sobie 4 032 strony o wadze ponad 8 kg, a jej grubość wynosi 32,2 cm. Mowa o zbiorze wszystkich historii o Panie Marple autorstwa Agaty Christie. Opublikowana została w 2009 toku przez HarperCollins w limitowanym nagładzie 500 egzemplarzy w cenie 1 tysiąca funtów za sztukę.

    Zmieściło się tam 12 powieści i 20 opowiadań. Jak wyliczono, w zbiorze tym popełniono 68 zbrodni, pojawia się 68 sekretów i kłamstw, 22 fałszywe oskarżenia; 59 zmyłek i 21 romansów. Na 43 dokonane morderstwa rozwikłano: 12 otruć, 6 uduszeń, 2 utopienia, 2 zadźgania nożem, spalenie, uderzenie w głowę, zabicie strzałą i 2 popchnięcia lub zepchnięcia. W tomie tym wypito 143 kubki herbaty, pojawia się też 66 pokojówek, zaś 47 elementów garderoby robionych jest na drutach.

 

http://booklips.pl/wp-content/uploads/2012/12/najgrubsza-Christie.jpg

 2. Najdłuższy tytuł.

    Najdłuższy tytuł składa się z 5633 znaków (1086 słów) i należy do wydanej w Indiach przez Dr. Sreenathachary Vangeepurama książki opisującej dziwactwa języka angielskiego.

 

http://booklips.pl/wp-content/uploads/2012/12/najdluzszy-tytul.jpg    
 

 3. Największa książka na świecie.

    Mierzy 8 m wysokości i 2,75 m i jest to atlas pt. "Ziemia". Wydano ją w 31 egzemplarzach po 100 tysięcy dolarów za sztukę. Praca nad jednym egzemplarzem trwa miesiąc. Składa się z 300 stron i waży 252,6 kg. Wydana została w 1976 roku w USA.


https://i.iplsc.com/1/00024L0RQBAHJD6R-C321-F4.jpg  

4. Najmniejsza książka na świecie. 

    Książka pt. "Shiki no Kusabana" uznana została za najmniejszą książkę na świecie, ma wielkość oczka od igły, czyli 0,75 mm długości. Liczy sobie 22 strony, a szerokość liter nie przekracza 0,01 mm. Zostały one wydrukowane za pomocą technologii stosowanej w drukach banknotów. Książeczka zawiera nazwy japońskich kwiatów i ich czarno-białe ilustracje. Te miniaturowe dzieła sprzedawane są w zestawie z lupą i dodatkowymi większymi kopiami za ok. 30 tysięcy jenów za sztukę. 

 

https://biurorekordow.pl/najmniejsza-ksiazka-swiata/ 

5. Najdroższa książka świata.

    "Birds of America" została okrzyknięta najdroższą książka świata po tym jak w 2000 roku zalicytowano jedną kopię za 8 802 500 dolarów, a w styczniu 2012 roku - za 7,92 miliona dolarów. Jednak najwyższa stawkę osiągnęło w 2010 roku na aukcji w Londynie, wtedy zostało sprzedane za 11.5 miliona dolarów. 

    Składający się z czterech tomów komplet wydany został w latach 1827-1838, a jego twórcą był amerykański przyrodnik, ornitolog i malarz John James Audubon. Ze 170 egzemplarzy do naszych czasów przetrwało 119. 


https://www.thenational.scot/resources/images/9098059.jpg?display=1&htype=0&type=responsive-gallery  

 

6. Książki oprawione w ludzką skórę.

    W Bibliotece Uniwersyteckiej Harvarda dokonano makabrycznego odkrycia, naukowcy znaleźli tam 3 książki oprawione w ludzką skórę. Dziś wydaje nam się to szokujące, lecz 150 lat temu była to dość powszechna praktyka. Znalazcy przewidują że wśród 15 milionów wolumenów może znajdować się więcej takich książek. Zwłaszcza, że nie jest to pierwsze tego typu odkrycie. Tradycja oprawiania książek ludzką skórą sięga, aż XVII wieku, to należy się cofnąć jeszcze wcześniej, kiedy to nie tylko w ten sposób oprawiano książki, ale również pisano je na ludzkiej skórze. 

7. Fobie związane z książkami.  

Bibliofobia - lęk przed książkami.
Abibliofobia - lęk przed tym, że nie będzie więcej nic do czytania. 
Hippomonstrosesquippedaliophobia - lęk przed długimi wyrazami.
Metrophobia - lęk przed poezją.   
Scriptophobia - lęk przed pisaniem publicznie.
Lektofobia - lęk przed tym, że do końca życia nie zdąży się przeczytać wszystkich książek.

8. Muzeum Najmniejszych Książek Świata Zygmunta Szkocnego.

    W Katowicach przy ulicy Traktorzysów 5 w dzielnicy Piotrowice znajduję się muzeum, a w nim stała wystawa poświęcona twórczości Zygmunta Szkocnego. Zgromadzone tam zbiory przedstawiają miniaturowe wersje wybitnych dzieł Literatury Polskiej. Wystawę można oglądać od 1970 roku w prywatnym domu, w którym żył i tworzył autor.

    Zgromadzono w nim 87 egzemplarzy spośród 165 miniaturowych dzieł, w tym najmniejsza z nich: Alfabet łaciński o wymiarach 0,8 na 1 milimetr, który jako rekordzista trafił do Księgi rekordów Guinnessa. Każda z książek prezentowanych w muzeum posiada oprawę stworzoną przez twórcę zgodnie z zasadami introligatorskimi oraz jest umiejscowiona na postumencie z dokładnym opisem dzieła zawierającym informację o wymiarach książki, liczbie znaków, liczbie stron. Tematem dzieł są życiorysy sławnych ludzi, nagrodzonych nagrodą Nobla oraz sławne wydarzenia. 

 

https://d-pt.ppstatic.pl/kadry/k/r/2/5c/f1/4cdd80f11a2dc_o,size,969x565,q,71,h,56fb8e.jpg

 

czwartek, 10 grudnia 2020

Nagroda Nobla dla Marii Skłodowskiej-Curie

Dziś mija 117 lat, odkąd 10 grudnia 1903 r. pierwsza kobieta otrzymała Nagrodę Nobla! 

 


 

Była nią Maria Skłodowska-Curie. Nagrodę przyznano w dziedzinie fizyki. Zdobyła ją razem z mężem, Piotrem Curie. Osiem lat później, już zupełnie samodzielnie, tę samą nagrodę zdobyła w dziedzinie chemii.

Maria Skłodowska-Curie to niezwykle inspirująca kobieta, z historią której warto się zapoznać. Pracowała i dokonywała niezwykłych odkryć w świecie nauki zdominowanym wówczas przez mężczyzn, z dala od ojczyzny, w bardzo złych warunkach. A jednak zapamiętana została jako kobieta, która zmieniła dzieje nauki...

 

 

Dziedziny, którymi zajmowała się polska badaczka nie należą do najłatwiejszych, ale niewątpliwie są ciekawe. Poznajcie jej losy i badania w barwnie ilustrowanych książkach dostępnych w Filii 5 Młodzieżowej.

 


wtorek, 8 grudnia 2020

Książki z zimą w tle

 


    Za oknem coraz bardziej szaro i ponuro, bo kolorowe jesienne liście już dawno opadły. Wieczory są dłuższe i mroźne, co niechybnie zapowiada nadejście zimy. Niektórzy czekają z utęsknieniem na pierwszy śnieg- inni najchętniej przespaliby ten czas i obudzili się wraz z pierwszym dniem wiosny.
    Dla jednych i drugich- dla umilenia tego zimowego okresu- zestawienie kilku książek wypełnionych białym puchem, śnieżnymi zaspami i zbrodnią; czyli kryminały z mroźną zimą w tle.




Jo Nesbo, Pierwszy śnieg

      Jest listopad, w Oslo właśnie spadł pierwszy śnieg. Birte Becker po powrocie z pracy do domu chwali syna i męża za ulepienie bałwana w ogrodzie. Nie jest on jednak ich dziełem. Stają przy oknie - i widzą, że bałwan jest skierowany twarzą w stronę domu. Patrzy wprost na nich.
    W tym samym czasie komisarz Harry Hole otrzymuje anonimowy list podpisany "Bałwan". Zaczyna dostrzegać wspólne cechy dawnych, niewyjaśnionych spraw. Okazuje się, że wraz z pierwszymi oznakami zimy do gazet trafia informacja o nowym morderstwie. Ofiara jest zawsze zamężną kobietą, a jednocześnie w pobliżu miejsca zbrodni pojawia się bałwan. Wszystko wskazuje na to, że po Oslo i okolicach znów krąży seryjny zabójca.



Bernard Minier, Bielszy odcień śmierci

    Grudzień 2008 roku, dolina w Pirenejach. Wczesnym rankiem pracownicy elektrowni wodnej znajdują na górnej stacji kolejki linowej okaleczone ciało konia.
Tego samego dnia młoda absolwentka psychologii obejmuje posadę w ściśle strzeżonym zakładzie psychiatrycznym dla przestępców, położonym w tej samej dolinie.
    W ciągu kilku dni okolicą wstrząsają kolejne zbrodnie. Śledztwo prowadzi komendant Martin Servaz, czterdziestoletni policjant z Tuluzy, znany ze swej przenikliwości i intuicji. Tym razem przyjdzie mu się jednak zmierzyć z wyjątkowo okrutnym i przebiegłym mordercą. Wkrótce okaże się, że bajkowe miasteczko ukryte wśród malowniczych pirenejskich dolin kryje mrożące krew w żyłach tajemnice.


Ken Follet, Zamieć
    Oxenford Medical, niewielka szkocka firma farmaceutyczna założona przez znanego mikrobiologa Stanleya Oxenforda, prowadzi badania nad zabójczymi wirusami, poszukując skutecznych szczepionek. Od pozytywnego wyniku testu nowego leku antywirusowego zależy jej ekonomiczna przyszłość.
Toni Gallo, była policjantka odpowiedzialna w Oxenford za bezpieczeństwo, ma poważny problem: jeden z laborantów doprowadził do skażenia; niebezpieczny wirus wydostał się na zewnątrz i całej okolicy może grozić epidemia. Tymczasem nad firmą zbierają się kolejne czarne chmury – grupa zdecydowanych na wszystko napastników wdziera się do pilnie strzeżonego laboratorium i wykrada próbki najgroźniejszego z wirusów – Madoby – zdolnego zabić miliony ludzi. Kiedy gigantyczna zamieć śnieżna uniemożliwia im ucieczkę, szukają schronienia w położonej na odludziu, należącej do Stanleya posiadłości. Terroryzują domowników. Odcięci od świata Stanley i jego goście mogą liczyć tylko na siebie... i Toni, jedyną osobę, która domyśla się prawdy...


Alistair MacLean, Noc bez brzasku
    Na Grenlandii rozbija się pasażerski samolot z kilkunastoma osobami na pokładzie. Na ratunek śpieszy im trójka badaczy arktycznych, jedynych ludzi w promieniu kilkuset kilometrów kwadratowych. Temperatura spada do minus pięćdziesięciu stopni, panuje wieczna ciemność, kurczą się zapasy żywności i każdy najmniejszy błąd może kosztować życie. Rozbitkowie muszą jednak zaryzykować wszystko i wyruszyć w kilkudniową przeprawę, całą nadzieję pokładając w starym traktorze i doświadczeniu doktora Masona i Eskimosa Jackstrawa. To jednak nie wszystko, szybko okazuje się bowiem, że wśród nich znajduje się morderca odpowiedzialny za całą katastrofę, który w każdej chwili może uderzyć ponownie.



Camilla Läckberg, Zamieć śnieżna i woń migdałów
    Na tydzień przed świętami Martin Mohlin z komisariatu ulega namowom swojej narzeczonej, aby wziąć udział w rodzinnym przyjęciu. Zgodnie z wolą patriarchy rodu Rubena, członkowie rodziny Liljecronas zbierają się na niewielkiej wyspie Valön, położonej w sąsiedztwie Fjällbacki. Z powodu zamieci śnieżnej połączenie z lądem zostaje zerwane i gdy Ruben nagle osuwa się na ziemię podczas świątecznej kolacji, Martin musi interweniować. Wkrótce nie ma już wątpliwości, że Ruben został zamordowany. Skoro wyspa była skutecznie odcięta od reszty świata, mordercą musi być ktoś spośród zebranych tam krewnych…
    Ale jaki mógłby być motyw tej zbrodni? I kto potrafił zamordować z zimną krwią?


Lee Child, 61 godzin

    Życie bez bagażu ma swoje plusy, ale może okazać się bolesne, gdy jest minus dwadzieścia stopni, z powodu śnieżycy zamknięto autostradę i nie można się szybko przenieść w cieplejsze klimaty. Taki los spotyka byłego wojskowego policjanta, Jacka Reachera, od lat prowadzącego życie nomady, kiedy autokar, którym podróżował, wpada w poślizg i ląduje w rowie. W końcu po długich perypetiach udaje się przetransportować pasażerów do pobliskiego miasteczka Bolton, gdzie Reacher odkrywa, że miejscowy komisariat policji jest w stanie paranoi. W więzieniu kilka mil dalej, siedzi przywódca motocyklowego gangu handlującego metamfetaminą. Przemarznięty do szpiku kości Reacher staje się w Bolton kimś w rodzaju męża opatrznościowego: on jeden może uratować Janet Salter, koronnego świadka oskarżenia w sprawie o handel narkotykami, kiedy zejdą z posterunku pilnujące ją policjantki.

piątek, 4 grudnia 2020

Nasze regionalne tradycje: Barbórka.

 


    Barbórka, Dzień Górnika  to  tradycyjne święto górnicze, obchodzone w Polsce 4 grudnia, w dniu św. Barbary. Święta Barbara patronuje  trudnej  i niebezpiecznej pracy m.in. górników,  hutników, marynarzy, rybaków, żołnierzy i kamieniarzy. Święta Barbara jest również uznawana za patronkę artylerii.

    W tradycji górniczej Barbórka rozpoczyna się poranną uroczystą mszą w kościele. Następnie orkiestra górnicza maszeruje grając m.in. swój hymn w osiedlach zamieszkanych przez górników oraz pod domami dyrekcji. Odbywają się uroczyste akademie oraz spotkania.  
Barbórka to dzień, w którym górnicy zakładają swoje galowe mundury. Czy wiecie co oznaczają kolory pióropuszy na czako (czako to górnicza czapka  z pióropuszem) i dlaczego pióra pojawiły się na czapce?

    Pióropusz to miotełka z ptasich piór, którą górnik wymiatał drobny gruz z otworów strzałowych, nosił ją zatkniętą przy czapce.

 

 Obecnie kolory pióropusza oznaczają:

zielony — dla dyrektorów,

biały — dla osób dozoru,

czarny — dla górnika,

czerwony — dla członków orkiestry górniczej.

 

Życzenia dla górników

Niych wom szychta je wesoło,

niych niy poci się wom czoło,

niych tworz wasza ni bydzie brudno,

niych praca ni bydzie trudno,

niych zarobków bydzie wiele,

w dni robocze i niedziele

wtorek, 1 grudnia 2020

Ogłoszenie - jesteśmy już otwarci!



        Drodzy Czytelnicy, tęskniliśmy za Wami przez ten miesiąc, kiedy musieliśmy zamknąć bibliotekę. Wiemy, że Wy za nami również tęskniliście. Mamy dobrą wiadomość – znów możemy otworzyć filie i zaprosić Was do nas - otwieramy się od 30 listopada 2020 r. :)

    Wprawdzie nie możemy organizować spotkań na żywo, ani udostępniać komputerów, ale znów będziecie mogli swobodnie wybierać książki i audiobooki, które wypożyczycie do domu. W dalszym ciągu obowiązuje pełny reżim sanitarny, pilnujcie więc, by mieć dokładnie zasłonięte usta i nos, a po przekroczeniu progu biblioteki zdezynfekujcie ręce. Trzymajcie dystans, słuchajcie poleceń bibliotekarzy i pamiętajcie, że w innym miejscu książki zwracamy, a w innym wypożyczamy. Wszystko jest oznakowane, po prostu zwracajcie uwagę na to, by nie mieszać książek (audiobooków) wypożyczanych ze zwracanymi. Ma to związek z obowiązkową kwarantanną zwrotów.

 

    Wchodząc do biblioteki zwróćcie uwagę na informację o maksymalnej liczbie czytelników mogących przebywać jednocześnie w danej filii. Ze względu na wprowadzony limit – 1 osoba na 15 m2 – być może będziecie musieli zaczekać, aż inny czytelnik zakończy swoją wizytę.

Pamiętajcie, że to od nas wszystkich zależy, czy będziemy mogli Was u siebie gościć. Dbajmy o siebie i innych.
Do zobaczenia! :)


Limit osób w F.7: 4

Limit osób w F.5MŁ: 4