Prawa autorskie w Bibliotece

 

Prawa autorskie mają na celu ochronę twórcy i jego dzieła przed nieodpowiednim i niezgodnym z wolą autora działaniem. Wiąże się to również z wynagrodzeniem, czy sposobem korzystania z jego wytworu. Zatem, jak to jest, że w Bibliotece można wypożyczać książki za darmo? A co z treściami zamieszczanymi na naszych portalach? Czy bibliotekarze to też twórcy?

 

Co określa prawa autorskie w bibliotece?

Prawa autorskie, również te w bibliotece, określa Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U. 1994 nr 24 poz. 83). Biblioteki w szczególności dotyczy Art. 28 tej ustawy.

Jeśli chcecie zapoznać się z całością treści ustawy kliknij tutaj.

Czemu książki można wypożyczać za darmo?

Zgodnie ze wspomnianym już Art. 28 ustawy biblioteki maja prawo „udostępniać nieodpłatnie, w zakresie swoich zadań statutowych, egzemplarze utworów opublikowanych”. Bibliotekom przysługuje tzw. licencja dla bibliotek. Zatem wypożyczanie książek oraz ich udostępnianie Czytelnikom nie narusza praw autorskich, o ile odbywa się bezpłatnie.

Wszelkie opłaty, które ponosicie w bibliotekach nie mają bezpośredniego związku z chęcią wypożyczenia książki. Są to kary za spóźnienie zwrotu książek, zagubienie lub zniszczenie ich, a także opłata za ponowne wydanie karty bibliotecznej.

Czy Biblioteka płaci autorom książek za wypożyczanie?

Autorzy dostają wynagrodzenia z innych źródeł (sprzedaż książek, spotkania autorskie itp.). Nie otrzymują zapłaty za każde wypożyczenie egzemplarza ich dzieła.

Natomiast biblioteki kupują książki w hurtowniach, żeby Czytelnicy mieli dostęp do jak najnowszych pozycji z rynku wydawniczego. W gromadzeniu aktualności pomagacie również Wy sami, obdarowując nas przeczytanymi bestsellerami :)  

Czy autor może ingerować w sposób korzystania z książki w Bibliotece?

Nie może, jeśli nie narusza to jego praw autorskich. Użytek osobisty, czyli czytanie wypożyczonej książki (najlepiej w wygodnym fotelu w zaciszu domowym ;)), a także udostępnienie jej bliskim osobom, w żadnym stopniu nie narusza prawa autorskiego twórcy.

Zatem możecie bez obaw korzystać z naszych zasobów. Zachęcamy Was do oznaczania na Instagramie czytanych przez Was książek wypożyczonych z naszych filii. Dodawajcie hasztagi #filia7 #filia5mł – pochwalcie się, co czytacie! :) Sprawdźcie, jakie książki polecamy na naszym bibliotecznym Instagramie i Blogu.

Czy prawo autorskie w bibliotece dotyczy tylko książek?

Wszystko, o czym piszę w tej publikacji dotyczy zarówno książek, jak i audiobooków, czasopism oraz gier planszowych. Wszelkich rzeczy, które możecie wypożyczać m.in. w poszczególnych filiach Miejskiej Biblioteki Publicznej w Katowicach.

 

Czy bibliotekarze są twórcami?

Oczywiście! Bibliotekarze są twórcami, animatorami, czytelnikami, a nawet... powiernikami :)

Tworzone przez nas treści na portalach bibliotecznych, czy społecznościowych, nawet jeśli są podpisane (np. treści w newsletterach), należą do Miejskiej Biblioteki w Katowicach, o czym mówi Art. 12 ust. 1. ustawy. Możecie z nich korzystać do woli, ale pamiętajcie, żeby uwzględnić źródło tych informacji!

Czy wszystko, co napisane/nagrane podlega prawu autorskiemu?

Zgodnie z Art. 4 ustawy, prawu autorskiemu nie podlegają urzędowe dokumenty, czy proste informacje prasowe, także treści z zakładki Ogłoszenia na głównej stronie MBP w Katowicach nie roszczą sobie raczej prawa do ochrony przez ustawę.

 

Aleksandra Podufalska

 

 

Wykreślanka "Rumcajs i przyjaciele"

 

 

 

WYKREŚLANKA

 

Pobranie pliku jest bezpłatne. Wystarczy wybrać prędkość ściągania  na "wolne ściąganie".   Zachęcamy również naszych czytelników do odbierania Wykreślanki stacjonarnie w Filii nr 5 Młodzieżowej :)

Spotkanie autorskie Online z Tomaszem Michniewiczem

    Serdecznie zapraszamy na spotkanie z Tomaszem Michniewiczem, które transmitowane będzie na Facebook'u Filii nr 16:

https://www.facebook.com/MBPKatowiceFilia16/

 

Leonardo da Vinci, Katarzyna I, Henry James, Olga Boznańska, czy wiesz co ich łączy?

    Wszystkie wyżej wymienione osoby urodziły się 15 kwietnia! Dlatego dzisiejszy post na naszym Blogu poświęcamy właśnie im. W księgozbiorze filii nr 7 znajdziecie ciekawe pozycje opisujące ich życie oraz ich dzieła literackie.

    Autor takich uznanych bestsellerów jak Steve Jobs, Einstein, Bejnamin Franklin oraz Innowatorzy przedstawia swoją nową książkę – pasjonującą biografię Leonarda da Vinci. Odwołując się do liczących tysiące stron notatek Leonarda, a także do najnowszych odkryć związanych z życiem i dorobkiem geniusza, Walter Isaacson snuje porywającą opowieść, w której po mistrzowsku splata wątki twórczości artystycznej Leonarda z jego dokonaniami naukowymi. Spod pędzla Leonarda wyszły dwa najsłynniejsze obrazy w historii malarstwa: Ostatnia wieczerza i Mona Lisa. On sam uważał się jednak nie tylko za malarza, ale także za naukowca i inżyniera. Z pasją, która niekiedy graniczyła z obsesją, prowadził nowatorskie badania nad anatomią, skamieniałościami, ptakami, maszynami latającymi, botaniką, geologią i sztuką projektowania broni. Niezwykła umiejętność łączenia nauk humanistycznych, ścisłych i przyrodniczych – której symbolem stał się Człowiek wirtuwiański – uczyniła Leonarda najbardziej kreatywnym geniuszem w dziejach ludzkości. Łączenie ze sobą różnorodnych pasji, tak jak z upodobaniem robił to Leonardo, wciąż pozostaje najlepszym sposobem na rozbudzenie w sobie twórczej inwencji. Życiorys Leonarda – nieślubnego dziecka, homoseksualisty, mańkuta i wegetarianina, mającego problemy z koncentracją i ocierającego się czasem o herezję – to także najlepszy dowód na to, że społeczny outsider nie musi stać na z góry straconej pozycji. Historia jego życia uświadamia nam, jak ważne jest, by podsycać zarówno w nas samych, jak i w naszych dzieciach nie tylko głód wiedzy, ale także gotowość do poddawania nabywanej wiedzy w wątpliwość. Zawsze warto być kreatywnym i, wzorem utalentowanych outsiderów i buntowników z każdej epoki, mieć odwagę myśleć inaczej. 

https://lubimyczytac.pl/ksiazka/4886323/leonardo-da-vinci 

 

 

    Fascynująca historia niewiarygodnego awansu Marty Skowrońskiej, córki chłopa pańszczyźnianego z Inflant, która została pierwszą sprawującą realną władzę carycą Rosji. Towarzyszyła Piotrowi Wielkiemu w niezliczonych kampaniach wojennych i urodziła mu tuzin dzieci, godząc się z przedwczesną śmiercią większości z nich. Walczyła o Piotra, kochała go i oszukiwała – caryca Katarzyna była kobietą o niezwykłej sile.
    Doskonały portret psychologiczny prostej, ale bardzo inteligentnej, gotowej na wszystko i sprytnej kobiety, która różnymi trikami przez ponad dwadzieścia lat trzymała u swego boku najpotężniejszego władcę Rosji, tylko pozornie pozostając w cieniu.

https://lubimyczytac.pl/ksiazka/258185/caryca 

 

    Henry James urodził się w Nowym Jorku 15 kwietnia 1843, jako drugie z pięciorga dzieci Henry'ego Jamesa seniora i Mary Robertson Walsh. Dzięki fortunie dziadka rodzina nie znała problemów finansowych. Brat Henry'ego Jamesa, William James, został profesorem Uniwersytetu Harvarda i jednym z prekursorów pragmatyzmu. Istniała między nimi pewna rywalizacja, mimo że więzi, które ich łączyły, były bardzo silne. Po 5-letnim pobycie w Europie rodzina przeniosła się do Nowej Anglii, gdzie pozostała do końca wojny domowej. We wrześniu 1862, Henry zapisał się na wydział prawa Uniwersytetu Harvarda, który później porzucił, poświęcając się twórczości literackiej. 

    Pierwszą swą nowelę opublikował w 1864 anonimowo. The Story of the Year, jego pierwsze podpisane opowiadanie, ukazało się w marcu 1865 w Atlantic Monthly. Od lutego 1869 do wiosny 1870 James podróżował po Europie, udając się najpierw do Anglii, później do Francji, Szwajcarii i Włoch. Po powrocie do Cambridge opublikował Watch And Ward (1871). W 1915, zawiedziony postawą USA wobec Wielkiej Wojny, przyjął obywatelstwo brytyjskie. Umarł kilka tygodni później, 28 lutego 1916 roku, po dwóch atakach serca. Twórczość Henry'ego Jamesa dzieli się na trzy okresy. W pierwszym skupiał się na Amerykanach (np. A Passionate Pilgrim, Daisy Miller czy Portret damy (The Portrait of a Lady)), w drugim opisywał angielskie społeczeństwo (np. powieść What Maisie Knew, gdzie przedstawił społeczeństwo ówczesnej Anglii z perspektywy dziecka), w trzecim pisał najbardziej złożone powieści (np. Ambasadorowie (The Ambassadors) o europejskim i amerykańskim społeczeństwie).

https://pl.wikipedia.org/wiki/Henry_James

Pod tym linkiem znajdziecie wszystkie pozycje jakie posiadamyw Filii nr 7 tego autora:

https://opac.mbp.katowice.pl/search/description?q=henry+james&index=1&f2%5B0%5D=11

 

    Olga Boznańska. Najwybitniejsza malarka epoki. Obywatelka świata.
    Jej portrety intrygowały, niepokoiły, obnażały duszę malowanej osoby. Nie uznawała banalnego piękna. Charakter, emocje, uczucia były dla niej ważniejsze niż uroda modeli.
    Po Paryżu chodziła w sukni giupiurowej z trenem pełnym falban i plis. Wzbijał się za nią tuman kurzu. Na głowie miała olbrzymi, sinoczarny wał włosów wysoko w kok zaczesanych. Na nim „czarne gniazdo z dżetów i flaneli podpięte wysoko z tyłu kwiatami, spod którego spływały czarne strusie pióra”. Wyglądała jak „posąg wyjęty na chwilę z ciemności piramidy”.
    Przez trzydzieści lat malowała w pracowni przy Boulevard Montparnasse. Bywali tam m.in. Zofia Stryjeńska, Mela Muter, Wojciech Kossak, Artur Rubinstein. Pojawiała się Maja Berezowska „ze swoimi kochasiami”.
    W tle kręcił się roller coaster historii: Budowa wieży Eiffla, pierwsza wojna światowa, kryzys gospodarczy, początek drugiej wojny.
    Mistrzyni biografii, reporterka Angelika Kuźniak przygląda się wybitnej artystce z dociekliwością śledczej. Efektem jest napisany przepięknym językiem przenikliwy, pełen poczucia humoru portret Olgi Boznańskiej. Kobiety genialnej, delikatnej, zmysłowej, świadomej swojego talentu. Niezależnej. Portret artystki, która dla sztuki była w stanie poświęcić wszystko: miłość, dobrą opinię i święty spokój.

https://lubimyczytac.pl/ksiazka/4898781/boznanska-non-finito

Czy znasz tytuł?

 

    Zapraszamy do zabawy!

Poniżej znajduje się kilka okładek książek z naszej Biblioteki. Zabawa polega na tym, aby w komentarzu podać zasłonięte przez chmurkę tytuły.

Powodzenia!

1.

 

Aleksandra Tyl:

S _ _ _ _ _ _  W _ _ _ _ _ _

 

 

2.

Dobbie Macomber:

 

W _ _ _ _ _  w  R _ _ _ _ _ _  P _ _ _ _ _ _ _ _  

 

  

3.

Monika Zarzeczna:

Z _  D _ _ _  M _ _ _ _ _  W _ _ _ _ _ 

 

4.

Lisa Kleypas:

D _ _ _ _ _  N _  W _ _ _ _ _

 

 

5.

Mons Kallentoft:

Z _ _  B _ _ _ _  S _ _  W _ _ _ _ _
 

Czy wiecie, co łączy wszystkie tytuły? ;)

Spotkania autorskie

 Zapraszamy na spotkania autorskie online, które odbędą się na FB Filii nr 14 oraz głównym FB Miejskiej Biblioteki Publicznej w Katowicach z inicjatywy Filii nr 25!

https://www.facebook.com/MBPKatowiceFilia14/

https://www.facebook.com/events/451307199413588/

Konkurs plastyczny w Filii nr 5MŁ!

 

    Filia nr 5 zaprasza dzieci w wieku od 4 do 10 lat do wzięcia udziału w konkursie plastycznym pt. "Pani Wiosna". Przygotujcie kredki, farbki, kolorowy papier i co tylko chcecie! Na kartce w formacie A4 wykonaj pracę dowolną techniką i przynieś do Filii nr 5MŁ (ul. Franciszkańska 33 - Ligota). 

    Regulamin konkursu znajduje się we wspomnianej już wcześniej Filii :)

Serdecznie zapraszamy!

Historia planszówek

    Ludzie od zawsze poszukiwali dla siebie ciekawych, wciągających i rozwijających procesy myślenia rozrywek, a  planszówki odpowiadają na wszystkie te potrzeby. Nawet dzisiaj, w dobie powszechnej komputeryzacji, gry planszowe są nadal popularne, a nawet można powiedzieć, że przeżywają okres rozkwitu.


    Gry planszowe – co to jest?

    Gra planszowa składa się przeważnie z planszy i z pionków, które przyjmują różną postać.
    W grach znanych przed wiekami były to kamyki albo drewniane figury. Do niektórych gier niezbędne są też kostki.
    Zazwyczaj do gry potrzebne są co najmniej dwie osoby, chociaż znane są też planszówki, w które można grać samemu.
    Czasami planszę można zastąpić kartką papieru, na której rozrysowuje się różne elementy.
    Współczesne gry planszowe są często osadzone fabularnie w konkretnym czasie i przestrzeni, przez co stają się symulacjami. Często odchodzi się również od plansz dzielonych na pola. Plansze takich gier to obszar nawiązujący szatą graficzną do tytułu, na którym kładzione są karty lub żetony, stawiane budowle itp.
    Spora grupa gier charakteryzuje się również jedną planszą wspólną dla wszystkich graczy oraz mniejszymi planszami – po jednej dla każdego z graczy, na których odbywa się całość lub część rozgrywki. Niektóre gry posiadają wiele plansz, na których gra toczy się równocześnie.

    Historia gier 

    Zakłada się, że pierwsze gry planszowe powstały już około 7 000 lat temu. Jednak z tego okresu nie zachowały się żadne gry. Jedną z najstarszych gier są szachy, o których wiadomo, że w nie grano już w VI wieku naszej ery.
    Najstarsza zachowana planszówka pochodzi sprzed 4 600 lat. Znaleziono ją w 1920 roku, a nazwano „Królewską grą z UR”, od nazwy starożytnego miasta znajdującego się na terenie Mezopotamii, a obecnie Iraku. Gra składa się z pionów, planszy, kości i zasad (poszczególne części gry zostały odkryte w różnych latach). Gra nazywana jest także „Grą dwudziestu pól”. Zadaniem graczy było przesunięcie pionków z jednej strony planszy na drugą.
    Następna gra, która ma ponad 4 000 lat, to Go, powstała w Chinach. Jej stworzenie przypisuje się cesarzowi Yao. Co ciekawe w Go gra się także obecnie. Do rozgrywki potrzebna jest plansza goban, podzielona liniami. W grę gra się białymi i czarnymi żetonami, które trzeba układać na skrzyżowaniach linii. Cel gry to otoczenie kamieniami jak największego terytorium. Zasady gry różnią się w różnych regionach świata. Nie są sztywne tak jak w szachach.
    Alqerque to gra podobna do współczesnych warcabów. Najwcześniejsze znane zapiski dotyczące zasad tej gry pochodzą z 1283 roku. Plansza do gry składa się z 25 pól. Każdy z graczy ma po 12 pionków. Jedno pole na planszy jest puste. Wygrywa gracz, który zbije wszystkie pionki przeciwnika.
    Tryktrak to z pewnością popularna gra w starożytności. To jedna z najstarszych i najbardziej popularnych gier świata – gra się w nią do dziś na wszystkich kontynentach. Znana była już w starożytnej Grecji i w Rzymie, a także w Sumerze, Egipcie i Mezopotamii. Nazwa backgammon pojawiła się dopiero w XVII wieku i pochodzi prawdopodobnie od angielskiego back game, co oznacza grę do tyłu i nawiązuje do jednego z ruchów - powrotu pionów do domu oraz ich zbijania i rozpoczynania rozgrywki od początku.
    Popularny w naszym kraju Chińczyk to stara hinduska gra planszowa, która ma swoje korzenie w Indiach. Oparte na niej gry znane są szeroko w Azji, a także na terenie obydwu Ameryk. W VII wieku gra dotarła do Hiszpanii  i w ten sposób znalazła się w Europie. Josef Friedrich Schmidt upraszczając znacznie tę grę stworzył Chińczyka znanego nam we współczesnej postaci.  Począwszy od pierwszego wydania w 1914 roku, na całym świecie sprzedano ponad 70 milionów egzemplarzy, a jej zasady pozostają niezmienione. Chińczyk od 1918 roku na obszarze języka niemieckiego i w wielu innych krajach Europy  znany jest głównie jako Nie irytuj się lub Człowieku, nie irytuj się.
    Jednym z pierwszych dużych punktów zwrotnych prowadzących nas do współczesnych gier planszowych jest pojawienie się gry Monopoly. Jest to gra planszowa dla dwóch do sześciu graczy, którzy rzucają kośćmi, aby przesuwać swoje żetony po planszy, a jej celem jest zdobycie nieruchomości, na której lądują ich żetony. Dzisiaj ta gra jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych na świecie gier planszowych i wiąż cieszy się ogromnym zainteresowaniem i sympatią graczy.
    Drugim istotnym tytułem w historii gier planszowych są Osadnicy z Catanu.  Gra  została wydana po raz pierwszy w połowie lat 90. XX wieku przez niewielkie niemieckie wydawnictwo. Jej przełomowość polegała na tym, że była to pierwsza współczesna gra europejska, która odniosła sukces także za oceanem. W Ameryce zyskała sobie nazwę gry naszych czasów. Uważa się, że to właśnie Osadnicy są bezpośrednim katalizatorem wzrostu popularności gier planszowych. Jej autor, Klaus Teuber, jest jednym z nielicznym projektantów, którzy mogą sobie pozwolić na życie wyłącznie z przychodów pochodzących ze sprzedaży jego gier.

Linki

https://youtu.be/ltq3KQSGljI
https://geex.x-kom.pl/wiadomosci/monopoly-historia-najpopularniejszej-gry-na-swiecie-i-jej-najciekawsze-edycje/
https://dicelandblog.pl/historia-gier-planszowych/

Wielkanoc

 

Godziny otwarcia:

    2 kwietnia 2021 r. (Wielki Piątek) wszystkie filie pracują w godz. 8.00-15.00,  natomiast 3 kwietnia 2021 (Wielka Sobota) wszystkie filie Miejskiej Biblioteki Publicznej w Katowicach będą zamknięte.

    Obserwujcie również Ogłoszenia, ponieważ tam umieszczane są aktualne dane dotyczące zamknięcia poszczególnych filii ze względu na obecną sytuację epidemiologiczną w Polsce. W chwili obecnej Filia 17 (Dąb) i Filia 26 (Murcki) są zamknięte do odwołania.